fa سنجش عدالت فضایی در شاخص‌ شهر دوستدار سالمند تهران مسائل اجتماعی سالمندان elderly social issues پژوهشي اصیل Original research <strong>مقدمه:</strong> شهر دوستدار سالمند رویکرد مورد توجه سازمان بهداشت جهانی و عدالت فضایی مبحثی است که در میان برنامه‌ریزان و مدیران شهری اهمیت دارد.<br> <strong>روش:</strong> اطلاعات مورد نیاز برای این مطالعه توصیفی تحلیلی در سال 1397 با نمونه ای 770 نفری از سالمندان شهر تهران و به روش نمونه گیری &nbsp;چندمرحله ای به دست آمد. داده ها با استفاده از پرسشنامه استاندارد سازمان بهداشت جهانی گردآوری و به منظور سنجش پایایی آن از ضریب آلفای کرونباخ استفاده شد. نابرابری فضایی با استفاده از روش اولویت بندی بر اساس شباهت به راه حل ایده آل و با استفاده از نسخه 22 نرم افزار<span dir="LTR">SPSS </span>، محاسبه وتحلیل شد.<br> <strong>یافته‌ها:</strong> نتایج نشان داد شاخص شهر تهران در شاخص شهر دوستدار سالمند نمره 07/2 را از حداکثر نمره 4 کسب نموده و در میان زیرشاخص‌های این مفهوم نیز شاخص فضاهای باز و ساختمان‌ها بیشترین میانگین (نمره 33/2) و شاخص مسکن کمترین میانگین (نمره 31/1) را داشته‌اند. بر اساس رتبه‌بندی تاپسیس، منطقه لویزان با میانگین 13/2 به عنوان سالمند دوست‌ترین و منطقه مهرآباد با میانگین نمره 90/1 به عنوان نامناسب‌ترین منطقه شهری برای زندگی از دیدگاه سالمندان شناخته شد.<br> <strong>نتیجه‌گیری</strong>: با توجه به نتایح به دست آمده می‌توان نابرابری فضایی در شاخص‌های مختلف شهر دوستدار سالمند در مناطق مختلف تهران را مشاهده نمود. از این روی توجه به توزیع فضایی ویژگی‌های شهری سازگار با زندگی سالمندی به ویژه در مناطق جنوبی شهر تهران ضرورت دارد. <strong><em>Background:</em></strong> World Health Organization has proposed age-friendly cities as an urban development approach. Likewise, the spatial distribution of urban facilities can be considered an important issue among urban planners.<br> <strong><em>Method:</em></strong> In 2019, a sample of 770 elderly people was selected by the multi-stage sampling method. Data collection was accomplished using a standard questionnaire of the World Health Organization. Spatial inequalities of age-friendly indicators were calculated according to the Technique for Order of Preference by Similarity to Ideal Solution (TOPSIS) using version 22 of SPSS software.<br> <strong><em>Results:</em></strong> The results showed that the city of Tehran has an average score of 2.07 out of a maximum score of 4 in the index of the age-friendly city. The &ldquo;outdoor spaces and buildings&rdquo; (2.33) and the &ldquo;housing&rdquo; (1.31) sub-indexes had the highest and lowest average among the components of an elderly-friendly city, respectively. According to the TOPSIS, Lavizan district (score 2.13) and Mehrabad district (score 1.90) was ranked as the best and worst elderly-friendly district from the elderly point of view, respectively.<br> <strong><em>Conclusion:</em></strong> Spatial inequality in the indicators of age-friendly is evidently intimidating the quality of older adults&rsquo; life. Therefore, it is necessary to pay close attention to the spatial distribution of urban features compatible with later life, especially in the southern areas of Tehran. سالمندی, سالمند, تحلیل فضایی, جمعیت شهری, برنامه‌ریزی شهری Aging, Aged, Spatial analysis, Urban population, City planning 19 29 http://joge.ir/browse.php?a_code=A-10-566-1&slc_lang=fa&sid=1 Marzieh Izanloo مرضیه ایزانلو izanloo9596@gmail.com 10031947532846004824 10031947532846004824 No University of Social Welfare and Rehabilitation Sciences دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی Mehdi Basakha مهدی باسخا basakha@gmail.com 10031947532846004825 10031947532846004825 Yes University of Social Welfare and Rehabilitation Sciences دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی Seyed Hossein Mohaqeqi Kamal سید حسین محققی کمال hosseinmohaqeq@gmail.com 10031947532846004826 10031947532846004826 No University of Social Welfare and Rehabilitation Sciences دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی