fa بررسی عوامل همبسته با مهاجرت سالمندان در ایران مسائل اجتماعی سالمندان elderly social issues پژوهشي اصیل Original research <span style="font-size:12pt"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span b="" lang="FA" nazanin="" style="font-family:"><span style="background-color:#ffffff;">مقدمه:</span></span></b><span b="" lang="FA" nazanin="" style="font-family:"><span style="background-color:#ffffff;"> هنگامی که بحث از مهاجرت به میان می‌آید، مهاجرت افراد جوان به ذهن خطور می‌کند و مهاجرت سالمندان نادیده گرفته می&shy;شود. در حالیکه، امروزه مهاجرت بعد از دوران بازنشستگی پدیده&shy;ایی مهم و درحال افزایش است. دلایل، بسترها و مقاصد مهاجرتی سالمندان با جوانان متفاوت است. جوانان معمولاً به مقاصد شهری و فاصله‌های دورتر با فرصت&shy;های شغلی بیشتر مهاجرت می‌کنند، در حالی&shy;که سالمندان اغلب مناطق نزدیک‌تر و روستایی، </span><span style="background:yellow"><span style="background-color:#ffffff;">با آب و هوای مناسب&shy;تر</span></span><span style="background-color:#ffffff;">، را برای مهاجرت انتخاب می‌کنند.</span></span><span lang="FA" style="background:yellow"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="background-color:#ffffff;"> هدف این مقاله بررسی مهاجرت سالمندان در ایران، الگوها و تفاوت&shy;های آن در میان زیرگروه&shy;های مختلف اجتماعی- جمعیتی در دوره 1390-1395 است.</span></span></span><span b="" lang="FA" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black"></span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span b="" lang="FA" nazanin="" style="font-family:"><span style="background-color:#ffffff;">روش‌</span></span></b><b><span style="background-color:#ffffff;"> </span></b><b><span b="" lang="FA" nazanin="" style="font-family:"><span style="background-color:#ffffff;">کار:</span></span></b><span b="" lang="FA" nazanin="" style="font-family:"><span style="background-color:#ffffff;"> این مقاله، با استفاده از </span><span style="background:yellow"><span style="background-color:#ffffff;">تحلیل ثانویه</span></span><span style="background-color:#ffffff;"> </span><span style="background:yellow"><span style="background-color:#ffffff;">داده&shy;های سطح فردی</span></span><span style="background-color:#ffffff;"> سرشماری 1395 به بررسی مهاجرت سالمندان و همبسته&shy;های اجتماعی- جمعیتی آن در دوره زمانی 95-1390 می‌پردازد. نمونه مورد بررسی شامل 140159 نفر از افراد 55 سال به بالا در 31 استان کشور </span></span><span b="" lang="FA" nazanin="" style="font-family:"><span style="background-color:#ffffff;">اعم از شهری و روستایی است. در</span></span><span b="" lang="FA" nazanin="" style="font-family:"><span style="background-color:#ffffff;"> تحلیل داده‌ها از رگرسیون لجستیک دووجهی در محیط نرم‌افزار </span></span><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt"><span style="background-color:#ffffff;">SPSS</span>_{<span style="background-color:#ffffff;">26</span>}</span><span b="" lang="FA" nazanin="" style="font-family:"><span style="background-color:#ffffff;"> استفاده شد.</span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span b="" lang="FA" nazanin="" style="font-family:"><span style="background-color:#ffffff;">یافته‌</span></span></b><b><span b="" lang="FA" nazanin="" style="font-family:"><span style="background-color:#ffffff;">ها:</span></span></b><span b="" lang="FA" nazanin="" style="font-family:"><span style="background-color:#ffffff;"> </span><span style="background:yellow"><span style="background-color:#ffffff;">نتایج تحلیل چندمتغیره</span></span><span style="background-color:#ffffff;"> نشان داد احتمال مهاجرت مردان سالمند </span><span style="background:yellow"><span style="background-color:#ffffff;">13 درصد</span></span><span style="background-color:#ffffff;"> بیشتر از زنان سالمند است. </span><span style="background:yellow"><span style="background-color:#ffffff;">رابطه سن و مهاجرت</span></span></span><span style="background-color:#ffffff;"> </span><span lang="FA" style="background:yellow"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="background-color:#ffffff;">برای مردان سالمند </span></span></span><span dir="LTR" style="background:yellow"><span style="background-color:#ffffff;">U</span></span><span lang="FA" style="background:yellow"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="background-color:#ffffff;"> شکل بدست آمد</span></span></span><span b="" lang="FA" nazanin="" style="font-family:"><span style="background-color:#ffffff;">، بدین معنی که احتمال مهاجرت </span><span style="background:yellow"><span style="background-color:#ffffff;">در سنین</span></span><span style="background-color:#ffffff;"> بلافاصله بعد از بازنشستگی بالاست، </span><span style="background:yellow"><span style="background-color:#ffffff;">سپس به&shy;تدریج</span></span><span style="background-color:#ffffff;"> با افزایش سن رو به کاهش می‌رود و در نهایت </span><span style="background:yellow"><span style="background-color:#ffffff;">در سنین بالای 85 سال</span></span><span style="background-color:#ffffff;"> </span><span style="background:yellow"><span style="background-color:#ffffff;">مجدداً</span></span><span style="background-color:#ffffff;"> افزایش می&shy;یابد.</span></span><span style="background-color:#ffffff;"> </span><span b="" lang="FA" nazanin="" style="font-family:"><span style="background-color:#ffffff;">&nbsp;</span><span style="background:yellow"><span style="background-color:#ffffff;">سالمندان بازنشسته بیشتر از سایر گروه&shy;های فعالیتی احتمال مهاجرت داشتند.</span></span><span style="background-color:#ffffff;"> همچنین احتمال مهاجرت در بین سالمندان بدون همسر </span><span style="background:yellow"><span style="background-color:#ffffff;">36 درصد بیشتر</span></span><span style="background-color:#ffffff;"> از سالمندان دارای همسر است. بعلاوه، با افزایش سطح تحصیلات، احتمال مهاجرت سالمندان افزایش می&shy;یابد. </span><span style="background:yellow"><span style="background-color:#ffffff;">احتمال مهاجرت سالمندان با تحصیلات دانشگاهی 2</span></span></span><span lang="FA" style="background:yellow"><span style="background-color:#ffffff;">٫</span></span><span lang="FA" style="background:yellow"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="background-color:#ffffff;">3 برابر سالمندان بی&shy;سواد بوده است.</span></span></span><span style="background-color:#ffffff;">&nbsp;</span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span b="" lang="FA" nazanin="" style="font-family:"><span style="background-color:#ffffff;">نتیجه‌</span></span></b><b><span b="" lang="FA" nazanin="" style="font-family:"><span style="background-color:#ffffff;">گیری:</span></span></b><span b="" lang="FA" nazanin="" style="font-family:"><span style="background-color:#ffffff;"> </span><span style="background:yellow"><span style="background-color:#ffffff;">بر اساس نتایج حاصل از سرشماری 95-1390 در ایران، انتظار می&shy;رود با افزایش سطح تحصیلات سالمندان و تغییرات در ترتیبات زندگی، مهاجرت سالمندان در آینده افزایش یابد</span></span><span style="background-color:#ffffff;">. از اینرو، توجه به مهاجرت سالمندان و پیشران&shy;های آن در سیاست&shy;گذاری اجتماعی ضروری است. </span></span></span></span></span></span></span><br> <br> &nbsp; <br> <span style="font-size:12pt"><span style="line-height:150%"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span style="background-color:#ffffff;">Objectives:</span></span></span></b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span style="background-color:#ffffff;"> When it comes to migration, the migration of young people comes to mind and the migration of the older adults is ignored. While, migration after retirement is an important and increasing phenomenon. The reasons</span></span></span><span style="background-color:#ffffff;"> </span><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span style="background-color:#ffffff;">and destinations of migration of the older persons are different from those of the young. Young people usually migrate to urban destinations and further distances with more job opportunities, while the elderly choose closer </span><span style="background:yellow"><span style="background-color:#ffffff;">destinations and</span></span><span style="background-color:#ffffff;"> rural areas with good climate. </span><span style="background:yellow"><span style="background-color:#ffffff;">This essay study internal elderly migration, patterns and differences between various socio &ndash;demographic groups in Iran during period of 2011-2016.</span></span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="line-height:150%"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span style="background-color:#ffffff;">Method:</span></span></span></b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span style="background-color:#ffffff;"> This article examines the migration of older adults and its socio-demographic correlates in the period of 2011-2016 using the secondary analysis of the 2016 micro-census data. The sample includes 140,159 aged 55 and over in 31 provinces of the country, both urban and rural areas. Binary logistic regression was used in SPSS26 software </span><span style="background:yellow"><span style="background-color:#ffffff;">for data analysis</span></span><span style="background-color:#ffffff;">. </span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="line-height:150%"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span style="background-color:#ffffff;">Results:</span></span></span></b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span style="background-color:#ffffff;"> The results of </span><span style="background:yellow"><span style="background-color:#ffffff;">multivariable analysis</span></span><span style="background-color:#ffffff;"> showed that elderly </span><span style="background:yellow"><span style="background-color:#ffffff;">men 13 percent are more likely</span></span><span style="background-color:#ffffff;"> to migrate than elderly women. </span><span style="background:yellow"><span style="background-color:#ffffff;">The relationship between age and migration for elderly men</span></span><span style="background-color:#ffffff;"> </span><span style="background:yellow"><span style="background-color:#ffffff;">was U-shaped,</span></span><span style="background-color:#ffffff;"> which means that the probability of migration is high at the age immediately after retirement, then gradually decreases with age and finally increases again at the age of over 85 years. Also, the possibility of migration among the unmarried older adults is </span><span style="background:yellow"><span style="background-color:#ffffff;">36 percent </span></span><span style="background-color:#ffffff;">higher than married older adults. In addition, with the increase in the level of education, the possibility of migration of the elderly increases.</span></span></span><span style="background-color:#ffffff;"> </span><span style="font-size:10.0pt"><span style="background:yellow"><span style="line-height:150%"><span style="background-color:#ffffff;">The probability of migration of the elderly with university education was 2.3 times that of uneducated elderly.</span></span></span></span><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="line-height:150%"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span style="background-color:#ffffff;">Conclusion:</span></span></span></b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span style="background-color:#ffffff;"> </span><span style="background:yellow"><span style="background-color:#ffffff;">Based on the results of census 2011-2015 in Iran, it is expected that the migration of the elderly will increase in the future with the increase in the education level of the elderly and changes in living arrangements.</span></span><span style="background-color:#ffffff;"> Therefore, it is important to pay attention to the migration of the older adults and its drivers in social policy making.</span></span></span></span></span></span></span><br> <br> &nbsp; مهاجرت داخلی, بازنشستگی, حمایت اجتماعی, ترتیبات زندگی, سالمندی, ایران. : Internal migration, Retirement, Social support, Living arrangement, Elderly, Iran. 36 45 http://joge.ir/browse.php?a_code=A-10-713-1&slc_lang=fa&sid=1 Tahereh Aghaei طاهره آقایی tahereh.aghaei92@gmail.com 10031947532846006383 10031947532846006383 Yes گروه جمعیت‌شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران. Rasoul Sadeghi رسول صادقی 10031947532846006384 10031947532846006384 No گروه جمعیت‌شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.