مقدمه: افکار خودکشی در سالمندان یکی از مهمترین چالشهای سلامت روان در دوره سالمندی است و تحت تأثیر مجموعهای از عوامل روانشناختی، جسمانی و اجتماعی شکل میگیرد. هدف پژوهش حاضر بررسی جامع عوامل خطر، عوامل محافظتی و مسیرهای مرتبط با افکار خودکشی در سالمندان است. روش کار: این پژوهش به روش مرور روایتی انجام شد. مطالعات مرتبط با جستوجو در پایگاههای اطلاعاتی PubMed، Scopus، Web of Science، PsycINFO و Google Scholar با استفاده از کلیدواژههای مرتبط با «افکار خودکشی»، «خودکشی» و «سالمندان» استخراج شدند. پس از حذف مطالعات تکراری و غربالگری عنوان، چکیده و متن کامل مقالات، پژوهشهای مرتبط با عوامل روانشناختی، جسمانی، اجتماعی و خانوادگی مؤثر بر افکار خودکشی در سالمندان انتخاب شدند و یافتههای آنها بهصورت تحلیل روایتی و طبقهبندی موضوعی سنتز گردید. یافتهها: یافتهها نشان داد افکار خودکشی در سالمندان پدیدهای چندعاملی است که تحت تأثیر عوامل روانشناختی (افسردگی، ناامیدی، احساس بیارزشی و فقدان معنا)، عوامل جسمانی (بیماریهای مزمن، درد و زوال شناختی) و عوامل اجتماعی (کاهش استقلال، فقدان عزیزان، انزوای اجتماعی و ضعف حمایت اجتماعی) شکل میگیرد. همچنین سابقه اقدام یا سابقه خانوادگی خودکشی از عوامل خطر مهم، و حمایت اجتماعی، احساس تعلق، مشارکت اجتماعی و دسترسی به خدمات سلامت روان از عوامل محافظتی محسوب میشوند. نتیجهگیری:با توجه به ماهیت چندعاملی افکار خودکشی در سالمندان، پیشگیری مؤثر از آن مستلزم اتخاذ رویکردی جامع و چندرشتهای است که همزمان بر شناسایی عوامل خطر، تقویت عوامل محافظتی و ارتقای سلامت روان، سلامت جسمانی، حمایت اجتماعی و کیفیت زندگی سالمندان تمرکز داشته باشد. بهکارگیری چنین رویکردی میتواند در کاهش افکار خودکشی و طراحی مداخلات پیشگیرانه مؤثر برای این گروه جمعیتی نقش مهمی ایفا کند
Mohamadpour F, Mohammadi R, Mohammadi N. A Narrative Review of Suicidal Ideation in the Elderly: Identifying Risk Factors and Evidence-Based Prevention Strategies. joge 2026; 11 (2) URL: http://joge.ir/article-1-827-fa.html
محمدپور فهیمه، محمدی ریحانه، محمدی نوراله. مرور روایتی افکار خودکشی در سالمندان: شناسایی عوامل خطر و راهبردهای پیشگیری مبتنی بر شواهد. سالمندشناسی. 1405; 11 (2)